رمز ارز ملی: از رویا تا حقیقت!

به نقل از رئیس بانک مرکزی ایران در شهریور ۱۴۰۱ از رمز ارز ریال رونمایی خواهد شد. این رونمایی در جهت هوشمندسازی ریال ایران است و در فاز اول به صورت آزمایشی خواهد بود. رمز ریال دیجیتال با هدف جایگزینی اسکناس ریال است و نسخه الکترونیکی اسکناس‌های رایج در ایران محسوب می‌شود.

بانک مرکزی در جهت همگام سازی و اصلاح وضعیت اقتصادی و همچنین با توجه به توسعه فناوری‌های جدید به دنبال به روز رسانی واحد پول ملی (ریال) است. در راستای تحقق این امر طرح‌هایی همچون حذف چهار صفر از پول ملی (ریفرم پولی) و رمز ریال مطرح و بررسی شده است.

در اوایل پاییز ۱۴۰۰، ایده راه اندازی این رمز ارز بر پایه پول ملی شکل گرفت. رئیس بانک مرکزی با اعلام تدوین زیرساخت‌‌های لازم برای اجرایی شدن این ایده،‌ از بهره برداری رمز ریال به صورت آزمایشی در آینده خبر داد.

مطابق تاکید بانک مرکزی، ریال دیجیتال بر خلاف رمزارزهای مرسوم قابلیت استخراج را ندارد و میزان عرضه آن از سوی بانک مرکزی تنظیم خواهد شد. البته بانک مرکزی اعلام کرده برای انتشار این رمزارز از فناوری مشابه عرضه رمز ارزها استفاده خواهد کرد.

لازم به ذکر است که رمز ارز ریال قابلیت سرمایه‌گذاری ندارد. فرد به‌ جای اینکه اسکناس داشته باشد، رمزریال دارد. این ارز فقط به عنوان جایگزین اسکناس‌های فعلی قابل استفاده خواهد بود.

در هفته اول شهریور ماه یک نسخه غیررسمی از سند پروژه ارز دیجیتال ملی با عنوان “پیش نویس سند ریال دیجیتال” منتشر شد. در حال حاضر نسخه کامل این پیش نویس منتشر شده که در آن پروژه ارز دیجیتال بانک ملی مرکزی ایران با جزئیات بیشتری مورد بررسی قرار گرفته است اما هنوز اطلاعیه ای درباره محتوای این پیش نویس صادر نشده است.

این فایل نسخه شماره یک پیش نویس سند پروژه ارز دیجیتال ملی ایران است و آن طور که در متن پیش نویس گفته شده، این سند همچنان در حال ویرایش است و نسخه نهایی نیست.

در صفحات ابتدایی، درباره هدف بانک مرکزی از تهیه این سند گفته شده است: «هدف از تهیه این سند، ایجاد بستری به منظور تبیین اهداف، ابعاد، تهدیدها و فرصتهای توسعه ریال دیجیتال بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران می باشد. با عنایت به ابعاد وسیع و ماهیت کمتر شناخته شده و بین رشته ای این پدیده، بررسی الزامات و اثرات توسعه ریال دیجیتال بانک مرکزی از جهات اقتصادی، فنی و کسب و کاری ضروری به نظر می رسد. این سند سعی دارد تا با مرور ابعاد مختلف مسئله، دورنمای مناسبی از مختصات ریال دیجیتال بانک مرکزی برای ذینفعان موضوع ترسیم نماید.»

• دانلود نسخه PDF پیش نویس ریال دیجیتال

بخش اول این سند به توضیح تعاریف اولیه اختصاص داده شده و در بخش های بعدی درباره ابعاد فنی این پروژه، از جمله چگونگی تولید و انتشار ریال دیجیتال، فرایند انجام تراکنش ها، مزایای پیاده سازی ارز دیجیتال ملی ایران، تهدیدها و هزینه های احتمالی توضیحاتی ارائه شده است.

بانک مرکزی در پایان این سند نیز از تمام کارشناسان فعال در حوزه های مرتبط درخواست کرده است که نظرات خود را برای این سازمان ارسال کنند. علی صالح آبادی، رئیس کل بانک مرکزی ایران، پیش تر اعلام کرده بود که ارز دیجیتال ملی ایران شهریور امسال به صورت آزمایشی راه اندازی خواهد شد.

اقدامات دولت و بانک مرکزی درباره رمزارز و نظارت بر این حوزه در دولت درحال جمع‌بندی است. این مسأله در اختیار محسن رضایی، معاون اقتصادی رئیس‌جمهور است که دراین‌باره در حال بررسی هستند تا در سطح دولت تصمیم‌گیری شود. گفتنی است که بانک مرکزی و نمایندگان اقتصادی کشور در رابطه با انتشار این فایل هیچ واکنشی نشان نداده و آن را رد یا تکذیب نکرده‌اند.